دختری دوشادوش پدر و قریه به قریه به دنبال آبادانی

توضیح ویدئو، عبدالخالق نجیر و شمامه ملیک
    • نویسنده, احمدشفایی
    • شغل, بی‌بی‌سی
  • زمان مطالعه: ۵ دقیقه

این روزها تصویری دختری که دوشادوش پدرش در دشت، کوه و روستاها مردم را تشویق به اجرای پروژه‌های انکشافی می‌کند در شبکه‌های اجتماعی همرسانی می‌شود.

شمامه ملیک در سال سوم در رشته زراعت، منابع طبیعی و جنگلات دانشگاه کابل درس می‌خواند که طالبان دانشگاه‌ها را بستند. او یک سال را در بی‌باوری گذراند و هر روز منتظر ماند تا دروازه دانشگاه دوباره باز شود؛ اما هرگز چنین نشد.

پدرش یک مهندس است و تلاش کرد با راه‌اندازی یک کانال یوتیوب به نام «راه رشد» امیدی تازه بیافریند.

انجنیر عبدالخالق نجیز و شمامه ملیک، پدر و دختری‌اند که پروژه‌های توسعوی را در سراسر افغانستان اجرا می‌کنند.

آقای نجیر سال‌ها پیش در دانشگاه بلخ انجنیری خواند و اکنون داوطلبانه همراه با دختر جوانش شمامه ملیک، از ارزگان تا بدخشان سفر کرده و به همکاری مردم صدها پروژه انکشافی را به راه انداخته است.

این پدر و دختر نه تنها در دیزاین و تطبیق پروژه‌ها سهم می‌گیرند، بلکه با تشویق مردم و خیرین برای این پروژه‌ها پول جمع‌آوری کرده و برای نظارت و اجرای دقیق پروژه‌ها و یا رساندن پول کمک شده به مردم، به ولایت‌های مختلف سفر می‌کنند.

نام آنان از بدخشان تا ارزگان برای خیلی‌ها آشنا است.

توضیح ویدئو، مشارکت زنان در ساخت سرک در قریه خواجه نیکپای ولسوالی گیزاب ارزگان

عبدالخالق نجیر می‌گوید که از ۲۵ سال پیش در پروژه‌های مختلف کار انکشافی در افغانستان کرده است.

او به بی‌بی‌سی گفت که بعد از تحولات اخیر افغانستان، مردم از کار و سازندگی ناامید شدند و این باعث شد که او تلاش نکند با رفتن به خارج از افغانستان تنها خود را نجات دهد، بلکه تلاش کرده که برای مردم کار کند.

شمامه هم درباره روند کارش می‌گوید: «به نقاط دوردست و صعب‌العبورافغانستان سفر کرده و از مردم درباره نیازمندی‌های آنان می‌پرسیم که نیازمندی و اولویت شان در زندگی روزمره چیست؟ هر منطقه اولولیت خاص خود را دارد که با تصویر برداری از مردم و نیازمندی‌های آنان، آنرا از طریق یوتیوب با مردم و خیرین شریک می‌کنیم.»

او می‌گوید ما کار سازندگی را با کمک مردم شروع کردیم، بخصوص کمک هموطنانی که در خارج زندگی می‌کنند.

نمایی از یک منطقه جاغوری که پوشیده از سنگ است
توضیح تصویر، آقای نجیر می‌گوید که اولین پروژه را از یک سرک کوچک در ولسوالی جاغوری غزنی شروع کرده است

آقای نجیر هم می‌گوید که کارهای انکشافی را از یک سرک کوچک در جاغوری شروع کردند، ولی بعدا ساخت بندهای آب را برنامه‌ریزی کردند که ساخت بند همبستگی سنگجوی لومان ولسوالی جاغوری از جمله بزرگترین این طرح‌ها بوده است.

آقای نجیر می‌گوید که بعدا طرح‌های‌شان را توسعه داده و پروژه‌های انکشافی را در ولایت‌های ارزگان، بدخشان، دایکندی وحتی ولایت ننگرهار اجرا کرده‌اند.

او افزود: «اجرای این طرح‌ها تاثیرات عظیم اجتماعی داشته و از طرف دیگر این باورمندی برای مردم ایجاد شده که بدون حکومت‌ها و دولت‌ها هم می‌شود کارهای بازسازی را انجام داد. اکنون مردم خود جوش پول خود را جمع می‌کنند. ما سرک می‌سازیم، پل می‌سازیم و بند آب می‌سازیم.»

شمامه همراه با عبدالخالق نجیر پدرش، چندین روز پیاده سفر می‌کنند تا به محلی برسند که یک طرح عمرانی را دیزاین و سروی کنند یا پول کمک شده را به مردم برسانند.

او می‌گوید که برای تطبیق پروژه‌ها تمام اقشار جامعه را بسیج کرده‌اند، به طور نمونه از ولسوالی گیزاب ولایت ازرگان یاد می‌کند که زن مرد دوشادوش هم در تکمیل پروژه‌های انکشافی سهم گرفته‌اند.

دختری در یک منطقه کوهستانی در حال تصویر برداری
توضیح تصویر، شمامه می‌گوید که ما از نیازمندی مردم تصویر گرفته و در یوتیوب برای جلب حمایت مالی منتشر می‌کنیم

شمامه دانشجوی سال سوم دانشگاه زراعت در کابل بود که طالبان در سال ۲۰۲۱ دوباره به قدرت رسیدند. وقتی دروازهای دانشگاه‌ها بر روی دختران بسته شد، او دوباره به ولسوالی جاغوری برگشت و دوشادوش پدرش به دنبال اجرای طرح‌های انکشافی راه افتاد.

به گفته او، حضورش در مناطق مختلف افغانستان باعث شده که زنان و حتی مردان هم به این باورمندی برسند که زنان هم می‌توانند برای مردم کار کنند. او به یاد می‌آورد که در خیلی از مناطق مردم با الهام از او، دختران را در صنف اول مکتب ثبت نام کرده‌اند.

شمامه از والدین دختری در ولایت زابل صحبت می‌کند که در مقابل کمره به او گفته بودند که یکی از آرزوهای‌شان این است که دخترشان روزی مثل او بتواند در مناطق مختلف افغانستان بگردد و به مردم افغانستان خدمت کند.

به گفته او، هدفش ایجاد بارومندی برای مردم است و اگر مردم به باورمندی برسند دیگر غیر قابل توقف خواهند بود.

انجنیر خالق نجیر در حال خواندن کتابچه و شمامه در حال ثبت صدا
توضیح تصویر، انجنیر خالق نجیر و شمامه ملیک

این پدر و دختر تاکنون به گفته خودشان برای تطبیق ده‌ها پروژه انکشافی پول جمع‌آوری کرده و می‌گویند که آرزو دارند در دورترین مناطق افغانستان طرح‌های بازسازی را اجرا کنند.

به گفته این پدر و دختر اکنون آنان از بدخشان تا ارزگان پروژه انکشافی دارند که برای آنها از طریق یوتیوب تبلیغات و پول جمع‌آوری می‌کند.

این پروژه‌‌ها شامل ساخت سرک، پل، بند آب و رساندن آب شرب محلی به ساکنان روستاها هستند.

آنان می‌گویند که دولت یا کدام مرجع رسمی به آنها کمک نمی‌کند، بلکه هزینه پروژه‌ها را صرفا از کمک‌های مردمی تأمین می‌کنند.

تصویر دو مرد و یک دختر در زیر برفباری
توضیح تصویر، آقای نجیر می‌گوید که روزها با دخترش برای رسیدن به محلی برای تطبیق یک پروژه انکشافی پیاده راه رفته است

انجنیر نجیر با اشاره روزهای سقوط جمهوریت می‌گوید،‌ در روزهای که مردم ناامید شده بودند و «ما تصمیم گرفتیم به کشورهای دیگر نرویم و خود را نجات ندهیم بلکه در کنار مردم بمانیم.»

او می‌گوید که این کارش باعث شد تا با ساخت سرک مسیرها برای مردم کوتاه‌تر و آب‌های سرگردان مهار شود. پولی که با کمک مسافران از ۱۰۰ دالر و ۵۰ دالر شروع شده اکنون صدها پروژه انکشافی را به بهره برداری رساند و این امید را به مردم خلق کرد که دیگر مهاجرت نکنند.