عراقی ها نسبت به آینده "خوشبین تر شده اند"

نگرانی عراقی ها از خشونت و نا امنی کاهش یافته و آنان نسبت به آینده خوشبین تر شده اند.

بر اساس یک نظرخواهی که به سفارش مشترک بی بی سی، بنگاه سخن پراکنی ژاپن و شبکه خبری ای بی سی آمریکا انجام شده نشان می دهد که برای نخستین بار از زمان اشغال خاک عراق توسط نیروهای به رهبری آمریکا در سال 2003، نا امنی و خشونت مهمترین عامل نگرانی مردم عراق نیست.

با افزایش خوشبینی نسبت به شرایط امنیتی، بیشتر پرسش شوندگان به مسایل "متعارف تری" مانند وضعیت اقتصادی و اشتغال به عنوان عوامل اصلی نگرانی خود اشاره کرده اند.

این نظر سنجی نشان می دهد که بسیاری از عراقی ها از اینکه کشورشان به عرصه رقابت خارجیان مبدل شده نا خرسند هستند و در این زمینه به خصوص عملکرد ایران، آمریکا و بریتانیا را مورد انتقاد قرار می دهند.

در مجموع، 56 درصد از پرسش شوندگان نقش بریتانیا را منفی و 22 درصد مثبت، 64 درصد نقش آمریکا رامنفی و 18 درصد مثبت و 68 درصد نقش ایران را منفی و 12 درصد مثبت دانسته اند.

این ششمین نظرخواهی از عراقی ها از مارس سال 2004 تا کنون است و در اجرای آن، بیش از دو هزار و دویست پرسش شونده از گروه های قومی و مذهبی مختلف و در نقاط گوناگون عراق شرکت داشتند.

نتیجه این بررسی نشاندهنده تغییری اساسی در نگرش پرسش شوندگان در مقایسه با آخرین نظرخواهی در این زمینه است که در ماه مارس 2008 انجام گرفت.

در مورد شرایط امنیتی، 85 درصد از پرسش شوندگان وضعیت کنونی را "خیلی خوب" یا "نسبتا خوب" توصیف کردند در حالیکه این درصد در نظرخواهی سال گذشته تنها 23 درصد بود.

در حالیکه در مارس سال 2008، 16 درصد معتقد بودند که وضعیت امنیتی بهبود یافته است، این رقم در نظرخواهی سال جاری به 52 درصد افزایش یافته و تنها 8 درصد گفته اند که شرایط امنیتی وخیم تر شده، که به مراتب کمتر ار رقم 26 درصد در سال پیش است.

بهبود وضعیت زندگی

حدود 59 درصد از پرسش شوندگان گفته اند که محله های آنان امن تر شده که در مقایسه با رقم 37 درصد در نظرخواهی سال گذشته، نشاندهنده 22 درصد بهبود است.

این نظرخواهی همچنین نشان می دهد که نسبت به سال های قبل، شمار بیشتری از عراقی ها از بهبود نسبی در شرایط زندگی و امکانات رفاهی برخوردار شده اند.

به عنوان مثال، در نظرخواهی اخیر، شمار کسانی که گفته اند شخصا انفجار اتومبیل های بمب گذاری شده، حملات انتحاری، درگیری فرقه ای، آدم ربایی و ترور را مشاهده یا تجربه کرده اند به مراتب کمتر از نظرخواهی سال قبل بوده است.

همچنین، درصد افرادی که معتقدند زندگی آنان "خیلی خوب" یا "نسبتا خوب" است 9 درصد نسبت به نظرسنجی سال گذشته افزایش یافته و به 65 درصد کل پرسش شوندگان رسیده است.

نکته مهم دیگر در این نظرسنجی خوشبینی بیشتر پرسش شوندگان نسبت به آینده است به نحوی که 60 درصد از آنان گفته اند که شرایط این کشور در سال آینده بهتر خواهد شد در حالیکه در نظرخواهی سال گذشته، تنها 46 درصد نسبت انتظار بهبود شرایط را داشتند.

این تحقیق حاکی از آن است که برخی از جنبه های رفاهی عراقی ها مانند برخورداری از نیروی برق نیز بهتر شده است.

در شش سال گذشته، کمبود برق یکی از مشکلات اصلی مردم عراق بود و تنها 10 درصد از شرکت کنندگان در نظرخواهی های قبلی اظهار می داشتند که از عرضه مناسب و قابل اعتماد برق برخوردار هستند اما این رقم در سال جاری به 37 درصد افزایش یافته است.

برخی دیگر از امکانان اقتصادی نیز در سال جاری بهتر شده و از جمله 67 درصد از پرسش شوندگان از میزان دسترسی به سوخت کافی برای مصارف خانگی یا اتومبیل ابراز رضایت کرده اند در حالیکه این رقم در سال گذشته تنها به 19 درصد می رسید.

تفاوتهای فرقه ای و منطقه ای

با وجود اینکه نظرخواهی سال جاری حاکی از رضایت و امیدواری بیشتری نسبت به آینده است، اما نوع پاسخی که پرسش شوندگان داده اند از تفاوت دیدگاه بین شیعیان و سنیان عراق حکایت دارد.

در تمامی نظرسنجی های انجام شده تا کنون، شیعیان در مقایسه با سنیان نظر بهتری به شرایط کشور خود و آینده آن داشته اند و اگر چه این تفاوت در نظر سنجی اخیر نیز دیده می شود اما در مقایسه با سال قبل، خوشبینی پیروان تسنن به میزانی بیش از شیعیان افزایش یافته است.

در حالیکه تعداد پرسش شوندگانی که شرایط زندگی خود را خیلی خوب یا نسبتا خوب توصیف کرده اند 9 درصد نسبت به سال قبل بیشتر شده، میزان این افزایش در میان شیعیان 8 درصد و در میان سنیان 16 درصد بوده است.

همچنین، تعداد کسانی که گفته اند وضعیت عراق در آینده بهتر خواهد شد نسبت به سال گذشته 14 درصد افزایش یافته اما این افزایش در مورد شیعیان 13 درصد و در مورد سنیان 29 درصد بوده است.

در سال جاری، درصد کسانی که از امن تر شدن وضعیت محله خود ابراز خرسندی کرده اند 23 درصد بیش از سال گذشته بوده اما این افزایش در مورد پرسش شوندگان شیعه به 21 درصد و در مورد پرسش شوندگان سنی به 32 درصد رسیده است.

یکی دیگر از سئوالاتی که نظرخواهی های اخیر مطرح شده طرفداری از دموکراسی یا نظامی مبتنی بر رهبری اقتدارگرا بوده و نتیجه نظرخواهی سال جاری نشان می دهد که درصد کسانی که از دموکراسی حمایت می کنند در مقایسه با سال قبل 21 درصد افزایش یافته که این افزایش برای شیعیان 21 درصد و برای سنیان 27 درصد بوده است.

در مورد حمله به عراق در سال 2003، 56 درصد (6 درصد بیش از سال گذشته) این حمله را اشتباه و 42 درصد (7 درصد کمتر از سال گذشته) آن را درست توصیف کرده اند.

همچنین، 30 درصد از پرسش شوندگان معتقدند که فعالیت نیروهای ائتلاف در عراق مفید است در حالیکه 69 درصد آن را منفی دانسته اند که تغییر چندانی را نسبت به سال گذشته نشان نمی دهد.

با توجه به تصمیم بریتانیا به خارج کردن نیروهای خود از جنوب عراق در آینده نزدیک، از پرسش شوندگان در مورد مثبت یا منفی بودن حضور نظامی این کشور در عراق از سال 2003 سئوال شد که 36 درصد آن را مثبت و 42 آن را منفی دانسته اند.

در عین حال، این نظرخواهی نشاندهنده تفاوت قابل توجه بین ارزیابی ساکنان مناطق شمالی، مرکزی و جنوبی عراق است و در مجموع، ساکنان مناطق مرکزی، شامل بغداد، کمتر از اهالی سایر مناطق نسبت به شرایط کنونی و آینده زندگی و کشور خود ابراز خوشبینی کرده اند.