Main content
An Litir Bheag 1076
Litir Bheag na seachdain sa le Ruairidh MacIlleathain. Litir Ă ireamh 1076. This week's short letter for GĂ idhlig learners.
Last on
Sun 28 Dec 202516:00
BBC Radio nan GĂ idheal
More episodes
Previous
![]()
Corresponding Litir
Litir do Luchd-ionnsachaidh 1380
Clip
![]()
An Litir Bheag 1076
Duration: 03:23
An Litir Bheag 1076
Dè an cath eadar-cinnidheach mu dheireadh a bha ann, ann an Alba? Bidh cuid ag ainmeachadh Blà r Allt nam Mèirleach. Bha sin ann an sia ceud deug is ochdad (1680) ann an Gallaibh. Bha e eadar Clann na Ceà rdaich Chèis à Gallaibh, agus Caimbeulaich à Siorrachd Pheairt. SgrÏobh mi mu dheidhinn ann an Litrichean Beaga trÏ cheud, ceathrad ʟs a dhà (342) agus trÏ cheud, ceathrad ʟs a trÏ (343).
Ach tha cuid dhen bheachd nach bâ e sin am batail eadar-cinnidheach mu dheireadh. Bha mi ann an Gleann Ruaidh ann am BrĂ igh Loch Abar as t-fhoghar. Stad mi aig carragh-chuimhne ri taobh an rathaid. SgrĂŹobhte oirre tha âThe Battle of Mulroy 4th August 1688 ... the last inter-clan battle fought in Scotlandâ. Bha sin ochd bliadhna an dèidh BlĂ r Allt nam Mèirleach.
Canaidh sinn BlĂ r aâ Mhaoil Ruaidh ris ann an GĂ idhlig. Thachair e air leathad beinne ris an canar Am Maol Ruadh. Bha e eadar Clann Ęźic an Tòisich Ă BĂ ideanach agus Dòmhnallaich na Ceapaich Ă BrĂ igh Loch Abar.
Bha an dĂ chinneadh sin air a bhith thar a chèile fad Ăšine. Anns aâ chòigeamh linn deug, chaidh fearann nan Dòmhnallach a thoirt do Chloinn Ęźic an Tòisich. Ach dhiĂšlt na Dòmhnallaich a leigeil seachad.
ThĂ inig gnothaichean gu ceann ann an sia ceud deug, ochdad Ęźs a h-ochd (1688). Thug Comhairle DhĂŹomhair na h-Alba â am Privy Council â cead do cheann-cinnidh Clann Ęźic an Tòisich fearann nan Dòmhnallach a ghabhail le fòirneart.
Bha mu mhÏle duine aig Mac an Tòisich. Cha robh ach leth dheth sin aig Dòmhnallaich na Ceapaich. Ach bha Dòmhnallaich à sgÏrean eile ann airson taic a thoirt dhaibh.
Chaidh armailt Ęźic an Tòisich don Cheapaich. Ach bha na Dòmhnallaich aâ feitheamh riutha air talamh Ă rd air aâ Mhaol Ruadh. Bha iad ann an suidheachadh fĂ bharach. Rinn iad an gnothach air an nĂ mhaid. Ghlèidh na Dòmhnallaich am fearann aca.
Ge-tĂ , air taobh Ęźic an Tòisich bha Feachd GĂ idhealach a bha aâ sabaid Ă s leth Riaghaltas na h-Alba. Air sĂ illibh sin, canaidh cuid nach e blĂ r eadar-cinnidheach a bha ann. Ach fĂ gaidh mi aâ cheist sin aig an luchd-eachdraidh!
Ach tha cuid dhen bheachd nach bâ e sin am batail eadar-cinnidheach mu dheireadh. Bha mi ann an Gleann Ruaidh ann am BrĂ igh Loch Abar as t-fhoghar. Stad mi aig carragh-chuimhne ri taobh an rathaid. SgrĂŹobhte oirre tha âThe Battle of Mulroy 4th August 1688 ... the last inter-clan battle fought in Scotlandâ. Bha sin ochd bliadhna an dèidh BlĂ r Allt nam Mèirleach.
Canaidh sinn BlĂ r aâ Mhaoil Ruaidh ris ann an GĂ idhlig. Thachair e air leathad beinne ris an canar Am Maol Ruadh. Bha e eadar Clann Ęźic an Tòisich Ă BĂ ideanach agus Dòmhnallaich na Ceapaich Ă BrĂ igh Loch Abar.
Bha an dĂ chinneadh sin air a bhith thar a chèile fad Ăšine. Anns aâ chòigeamh linn deug, chaidh fearann nan Dòmhnallach a thoirt do Chloinn Ęźic an Tòisich. Ach dhiĂšlt na Dòmhnallaich a leigeil seachad.
ThĂ inig gnothaichean gu ceann ann an sia ceud deug, ochdad Ęźs a h-ochd (1688). Thug Comhairle DhĂŹomhair na h-Alba â am Privy Council â cead do cheann-cinnidh Clann Ęźic an Tòisich fearann nan Dòmhnallach a ghabhail le fòirneart.
Bha mu mhÏle duine aig Mac an Tòisich. Cha robh ach leth dheth sin aig Dòmhnallaich na Ceapaich. Ach bha Dòmhnallaich à sgÏrean eile ann airson taic a thoirt dhaibh.
Chaidh armailt Ęźic an Tòisich don Cheapaich. Ach bha na Dòmhnallaich aâ feitheamh riutha air talamh Ă rd air aâ Mhaol Ruadh. Bha iad ann an suidheachadh fĂ bharach. Rinn iad an gnothach air an nĂ mhaid. Ghlèidh na Dòmhnallaich am fearann aca.
Ge-tĂ , air taobh Ęźic an Tòisich bha Feachd GĂ idhealach a bha aâ sabaid Ă s leth Riaghaltas na h-Alba. Air sĂ illibh sin, canaidh cuid nach e blĂ r eadar-cinnidheach a bha ann. Ach fĂ gaidh mi aâ cheist sin aig an luchd-eachdraidh!
The Little Letter 1076
What was the final inter-clan battle in Scotland? Some folk name the Battle of Altimarlach. That was in 1680 in Caithness. It was between the Sinclairs of Keiss from Caithness, and Campbells from Perthshire. I wrote about it in Litrichean Beaga 342 and 343.
But some folk are of the opinion that that was not the last inter-clan battle. I was in Glen Roy in Brae Lochaber in the autumn. I stopped at a memorial next to the road. Written on it is âThe Battle of Mulroy 4th August 1688 ... the last inter-clan battle fought in Scotlandâ. That was eight years after the Battle of Altimarlach.
We call it BlĂ r aâ Mhaoil Ruaidh in Gaelic. It happened on the slope of a mountain called Am Maol Ruadh. That was between the Mackintoshes from Badenoch and the MacDonalds of Keppoch from Brae Lochaber.
Those two clans had been at loggerheads for a long period. In the 15th century, the MacDonaldsâ land was given to the Mackintoshes. But the MacDonalds refused to give it up.
Matters came to a head in 1688. The Privy Council of Scotland gave permission to the clan chief of the Mackintoshes to take over the MacDonaldsâ lands by force.
Mackintosh had about a thousand men. The MacDonalds of Keppoch had only about half of that. But MacDonalds from other areas were there to help them.
The Mackintosh army went to Keppoch. But the MacDonalds were waiting for them on high ground on the Maol Ruadh. They were in a favourable situation. They defeated their enemy. The MacDonalds retained their land.
However, on Mackintoshâs side a Highland Company was fighting on behalf of the Scottish Government. Because of that, some folk say that it wasnât an inter-clan battle. But Iâll leave that question to the historians!
But some folk are of the opinion that that was not the last inter-clan battle. I was in Glen Roy in Brae Lochaber in the autumn. I stopped at a memorial next to the road. Written on it is âThe Battle of Mulroy 4th August 1688 ... the last inter-clan battle fought in Scotlandâ. That was eight years after the Battle of Altimarlach.
We call it BlĂ r aâ Mhaoil Ruaidh in Gaelic. It happened on the slope of a mountain called Am Maol Ruadh. That was between the Mackintoshes from Badenoch and the MacDonalds of Keppoch from Brae Lochaber.
Those two clans had been at loggerheads for a long period. In the 15th century, the MacDonaldsâ land was given to the Mackintoshes. But the MacDonalds refused to give it up.
Matters came to a head in 1688. The Privy Council of Scotland gave permission to the clan chief of the Mackintoshes to take over the MacDonaldsâ lands by force.
Mackintosh had about a thousand men. The MacDonalds of Keppoch had only about half of that. But MacDonalds from other areas were there to help them.
The Mackintosh army went to Keppoch. But the MacDonalds were waiting for them on high ground on the Maol Ruadh. They were in a favourable situation. They defeated their enemy. The MacDonalds retained their land.
However, on Mackintoshâs side a Highland Company was fighting on behalf of the Scottish Government. Because of that, some folk say that it wasnât an inter-clan battle. But Iâll leave that question to the historians!
Broadcast
- Sun 28 Dec 202516:00BBC Radio nan GĂ idheal
Podcast
![]()
An Litir Bheag
Litirichean do luchd-ionnsachaidh ura. Letters in Gaelic for beginners.






