Macaristan'da Orban'ın iktidarı kaybettiği ilk haftada neler yaşandı?

Gündemi BBC Türkçe'den takip etmek artık WhatsApp'ta da mümkün. Haberlerimizin doğrudan telefonunuza gelmesi için tıklayın.

Macaristan'da tarihi bir seçim zaferi kazanan TISZA'nın lideri Peter Magyar, Orban dönemine dair hassas belgelerin imha edildiğine dair haberler aldığını açıkladı.

Magyar, isimsiz ihbarlar için bir internet sitesi açıldığını duyurdu ve "Bu tür suç faaliyetlerine karışan herkes, yeni hükümet kurulduktan sonra hukukun tüm sertliğiyle karşı karşıya kalacak" dedi.

Peter Magyar'ın 9 veya 10 Mayıs'ta yemin ederek göreve başlaması bekleniyor.

TISZA seçimlerde oyların %52'sini aldı ve bu da 199 sandalyeli Ulusal Meclis'te 140 sandalye anlamına geliyor.

Orban'ın Fidesz'i ise 135 sandalyeden 53 sandalyeye geriledi.

12 Nisan'daki seçim sonrası Magyar, devlet televizyonuna çıkarak sert bir röportaj verdi.

Yaklaşık iki yıldır onu büyük ölçüde görmezden gelen veya hedef alan kanalın haber dairesini tarafsız editörler atanana kadar askıya alacağını duyurdu.

Sonrasında yaptığı X paylaşımında "Bir buçuk yıl sonra, 'kamu' televizyonunun stüdyosuna geri döndüm. Bir propaganda makinesinin son günlerine şahit olduk" ifadelerini kullandı.

Röportaj sonrası, kanal çalışanlarından bazılarının yanına gelerek, "sürekli bir yıldırma ve siyasi baskı altında" çalıştıklarını söylediklerini aktardı.

"İçlerinden birkaçı bana TISZA'nın 12 Nisan'daki zaferini bir tür kurtuluş olarak gördüklerini söyledi" dedi.

Peter Magyar, kendi liderliğinde başbakanlık ofisinin yerini de değiştireceğini söyledi.

Viktor Orbán'ın kendisi için tahsis ettiği Budapeşte'deki Budin Kalesi içinde yer alan saraydan, meclis yakınlarındaki bakanlık binalarından birine taşınacağını kaydetti.

Orban ilk röportajında ne dedi?

Orban ise seçim yenilgisi sonrası ilk röportajını Perşembe akşamı bir YouTube kanalına verdi ve "Bu bir dönemin sonu. Bu yenilgiyi onurlu şekilde karşılamalıyız" dedi.

Kendi dönemiyle ilgili yolsuzluk iddialarını reddeden Orban, partisine yakın işadamlarının servet edinmesine ilişkin haberlerin yenilgisine katkıda bulunduğunu savundu.

Orban, "acı ve boşluk hissi" içinde olduğunu söyledi ve sonucun kendi sorumluluğunda olduğunu kaydetti.

Fidesz'in parti yönetiminin 28 Nisan'da biraraya gelmesi planlanıyor. Parti kongresi ise Haziran ayında yapılacak.

Orbán röportajda, yeniden seçilmesi halinde Fidesz'i yönetmeye devam edeceğini, ancak partinin "tamamen yenilenmeye" ihtiyacı olduğunu söyledi.

Magyar'ın seçim vaatlerinden biri, başbakanlığı iki dönemle sınırlamaktı. Bu, beş dönem görev yapan Orban'ın geri dönüşünü anayasal olarak tıkıyor.

'Ne ekerseniz onu biçersiniz' mesajı

BBC'nin Macaristan muhabiri Nick Thorpe, Budapeşte'de yolsuzluk operasyonları ve tutuklamaların olacağına dair söylentilerin dolaştığını aktardı.

Péter Magyar da bu söylentileri doğrular şekilde Facebook'tan şu mesajı verdi:

"Fidesz liderlerine ve uşaklarına mesajım şu: Artık masum küçük balerin rolü oynamanın ve hiçbir şey olmamış gibi davranmanın bir anlamı yok. Sevgili vatanımıza ve Macar halkına ne yaptığınızı biliyoruz. Ve 'Ne ekerseniz onu biçersiniz' sözünden bir an bile şüphe duymayın."

BBC muhabiri Thorpe, Budapeşte şehir merkezinde, neredeyse tüm Fidesz posterlerinin tahrip edilmiş durumda olduğunu aktardı.

Cuma günü, Avrupa Komisyonu'ndan bir heyet resmi görüşmeler yapmak üzere Budapeşte'ye geldi.

Orbán hükümetinin politikaları nedeniyle dondurulan 17 milyar euroluk AB fonunun serbest bırakılması için, yeni hükümetin yargı bağımsızlığı, yolsuzlukla mücadele ve medydaki hükümet kontrolünün bitirilmesi gibi 27 kriteri karşılaması bekleniyor.