شما در حال مشاهده نسخه متنی وبسایت بیبیسی هستید که از داده کمتری استفاده میکند. نسخه اصلی وبسایت را که شامل تمام تصاویر و ویدیوهاست، مشاهده کنید.
بازگشت به وبسایت یا نسخه اصلی
اطلاعات بیشتر درباره نسخه لایت که برای مصرف کمتر حجم دادههاست
گاردین: مشاور امنیت ملی بریتانیا معتقد بود پیشنهاد هستهای ایران میتوانست از جنگ جلوگیری کند
روزنامه گاردین نوشته است که مشاور امنیت ملی دولت بریتانیا معتقد است پیشنهادهای ایران در آخرین دور مذاکرات هستهای با آمریکا به قدری «قابل توجه» بوده که میتوانست از وقوع جنگ جلوگیری کند.
بر اساس این گزارش، جاناتان پاول، در دور پایانی مذاکرات هستهای ایران و آمریکا حضور داشته است که در آن، مذاکرهکنندگان جمهوری اسلامی پیشنهادهایی را روی میز گذاشتهاند که از دید این مقام بلندپایه بریتانیا «غافلگیرکننده» بوده است.
آخرین دور مذاکرات هستهای آمریکا و ایران روز هفتم اسفند (۲۶ فوریه) در ژنو برگزار شد. عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، پس از پایان گفتوگوها از حصول «پیشرفتهای خوب» گفت و تاکید کرد که دو طرف وارد «بررسی جدی عناصر یک توافق» شدهاند. همچنین دو کشور وین را به عنوان محل دور بعدی گفتوگوهایشان مشخص کردند.
با وجود اظهارات آقای عراقچی، آمریکا و اسرائيل، دو روز بعد در حملاتی گسترده به ایران، علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، را کشتند و جنگ شروع شد.
در آخرین دور مذاکرات هستهای ایران و آمریکا، استیو ویتکاف، نماینده ویژه دولت آمریکا، و جرد کوشنر، داماد رئيس جمهور آمریکا از رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی دعوت کرده بودند تا نقش کارشناس فنی را ایفا کند.
این اولین بار است که گزارشهایی در خصوص حضور مقام ارشد بریتانیایی در این مذاکرات منتشر میشود. روزنامه گاردین گزارش داده که سه منبع حضور آقای پاول در آن گفتوگوها و اطلاع نزدیک او از روند مذاکرات را تایید کردهاند.
یکی از این منابع به گاردین گفته است که آقای پاول در ژنو حضور داشته و نقش مشاور را ایفا میکرده است. این حضور مشاور امنیت ملی بریتانیا با نگرانیهایی که درباره سطح تخصص تیم آمریکا در مذاکرات وجود داشته، مرتبط بوده است.
بر اساس گزارش این روزنامه، یک کارشناس از دفتر کابینه بریتانیا هم همراه با جاناتان پاول در ژنو حاضر بوده است.
یک دیپلمات غربی که اسمش اعلام نشد، در خصوص دیدگاه آقای پاول به گاردین گفت: «جاناتان معتقد بود که امکان رسیدن به توافق هست اما ایران در خصوص موضوعاتی بهویژه در ارتباط به بازرسیهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی از سایتهای هستهای آمادگی کامل را نداشت.»
یک مقام پیشین هم که از جزئيات مذاکرات ایران و ایالات متحده، مطلع بوده، گفته است که «تیم آمریکایی هیچ تیم فنی مستقلی همراه نداشته و از رافائل گروسی به عنوان کارشناس استفاده میکرده است؛ این در حالی است که مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی چنین وظیفهای نداشته است.»
او همچنین با اشاره به اینکه «تیم بریتانیایی از پیشنهادهای ایرانیها شگفت زده شده بودند»، میگوید: «البته پیشنهاد توافق کامل نبود، اما نشان میداد که پیشرفتهایی حاصل شده است. ضمن اینکه احتمالا آخرین پیشنهاد ایران هم محسوب نمیشد و انتظار میرفت، مذاکرات در وین ادامه پیدا کند.»
استیو ویتکاف و جرد کوشنر، همزمان با مذاکرات بر سر برنامه هستهای ایران، گفتوگوها برای پایان جنگ با اوکراین را هم رهبری میکردند؛ مذاکراتی که در همان روز و در همان شهر ژنو برگزار شد. رویکردی که انتقادات در خصوص عدم تمرکز و اشراف هيئت آمریکا بر هر دو موضوع را به همراه داشت.
بعد از پایان مذاکرات ایران و آمریکا در روز ۲۶ فوریه، قرار شده بود تا روز دوم مارس، گفتوگوها در وین، پایتخت اتریش، پی گرفته شود. اما هرگز چنین نشد. چرا که آمریکا و اسرائیل دو روز پس از آن حملات گسترده خود را شروع کردند.
حضور جاناتان پاول در این مذاکرات، و همچنین در نشستهای قبلی در ژنو، تا حدی توضیح میدهد چرا دولت بریتانیا تمایلی به حمایت صریح از حمله آمریکا به ایران نداشت، موضوعی که روابط لندن و واشنگتن را تحت تاثیر قرار داده است.
بریتانیا معتقد بود هیچ شواهد قانعکنندهای از تهدید قریبالوقوع حمله موشکی ایران به اروپا یا دستیابی فوری تهران به سلاح هستهای وجود ندارد.
دونالد ترامپ، روز دوشنبه ۱۶ مارس، در اظهاراتی از سیاست بریتانیا در قبال جنگ با ایران انتقاد کرد و گفت که این کشور باید «با اشتیاق» در تلاشها برای بازگشایی تنگه هرمز مشارکت کند. او همچنین در یک نشست خبری در همان روز، با اشاره به اینکه «بعضی کشورها او را ناامید کردهاند» مشخصا از بریتانیا نام برد.
اظهارات دونالد ترامپ پس از آن مطرح شد که کییر استارمر، نخست وزیر بریتانیا، اعلام کرده بود که لندن با متحدان خود روی یک «طرح جمعی و قابل اجرا» برای بازگشایی تنگه هرمز کار میکند.
آقای استارمر، پیشتر در مجلس عوام بریتانیا اذعان کرد که در خصوص جنگ با ایران با آمریکا «اختلاف نظر» دارد و تاکید کرد که «به تغییر رژیم در ایران از راه آسمان باور ندارد.»
دفتر نخست وزیری بریتانیا هنوز در خصوص حضور آقای پاول در مذاکرات ژنو و یا ارزیابی او از این روند اظهار نظر نکرده است.