Đặc sứ Mỹ thúc đẩy hòa bình Trung Đông

Hai ông George Mitchell và Ehud Barak
Chụp lại hình ảnh, Đặc sứ Mitchell đã hội đàm với Bộ trưởng Quốc phòng Israel

Hoa Kỳ bắt đầu nỗ lực mới thúc đẩy tiến trình hòa bình Trung Đông với chuyến thăm Syria, Israel và Ai Cập của đặc sứ George Mitchell.

Tại Damascus, ông Mitchell đã gặp Tổng thống Syria Bashar Assad trong một cuộc họp mà ông nói là chân thành và tích cực.

Sau đó ông Mitchell đã bay tới Tel Aviv để hội đàm với Bộ trưởng Quốc phòng Israel Ehud Barak và có chuyến thăm bất ngờ tới Ai Cập.

Một số quan chức cao cấp khác của Hoa Kỳ cũng có kế hoạch tới thăm khu vực này trong tuần.

Các hoạt động con thoi diễn ra trong lúc quan hệ giữa Mỹ và Israel đang có một số trục trặc.

Phóng viên chuyên chủ đề Trung Đông của BBC Katya Adler nói các chuyến thăm này là một phần trong chiến dịch ngoại giao kéo dài một tuần của Washington nhằm tái khởi động hòa đàm giữa Israel và Palestine, vốn đã đóng băng sáu tháng nay.

Đây là chuyến thăm Syria lần thứ hai của ông Mitchell kể từ tháng Sáu.

Mục tiêu trước mắt

Phát biểu sau khi tiếp xúc Tổng thống Assad, ông Mitchell nói việc tái khởi động đàm phán giữa Syria và Israel - bị ngừng trệ từ năm 2000 - là "mục tiêu trước mắt".

Ông cũng cho biết đã nói với lãnh đạo Syria rằng Tổng thống Mỹ Barack Obama "quyết tâm làm trung gian để thiết lập một nền hoà bình toàn diện giữa Israel và các nước Ả rập".

Ông nói: "Nếu muốn thành công, chúng ta sẽ cần người Ả rập và người Israel cùng hợp tác với chúng ta để mang lại hòa bình toàn diện. Chúng ta mong muốn hợp tác đầy đủ với chính phủ Cộng hòa Ả rập Syria trong sứ mệnh lịch sử này."

Phóng viên BBC Lina Sinjab, có mặt tại Damascus, nói cam kết đối thoại với các bên của ông Obama được Syria hoan nghênh về mặt nguyên tắc nhưng không lấy gì làm hào hứng cho lắm.

Quan tâm chính của Damascus là làm sao lấy lại vùng Cao nguyên Golan mà Israel đang chiếm giữ từ năm 1967

Hãng thông tấn chính thức của Syria trích lời Tổng thống Assad nói với ông Mitchell về quyền của người Ả rập "giành lại đất đai bị chiếm giữ thông qua một nền hòa bình công bằng và toàn diện."

Hòa đàm giữa Israel và Syria bị gián đoạn chín năm trước vì không đạt được đồng thuận về quy mô rút quân của Israel tại Cao nguyên Golan.

Chiến dịch ngoại giao

Sau Syria, ông Mitchell đã tới Tel Aviv, nơi ông có hội đàm với Bộ trưởng Ngoại giao Israel.

Sau đó ông nói về các khác biệt giữa Mỹ và Israel là "thảo luận giữa những người bạn, chứ không phải bất đồng giữa các đối thủ".

Bộ trưởng Ehud Barak hứa rằng chính phủ Israel sẽ hợp tác toàn diện để tìm kiếm hòa bình.

Ông nói: " Chúng tôi sẵn sàng đưa ra bất cứ nỗ lực nào hợp lý để tiến trình hòa bình có thể diễn ra".

Quan hệ giữa Hoa Kỳ và Israel đang căng thẳng, chủ yếu là vì bất đồng xung quanh tương lai của các khu định cư Do Thái trên Bờ Tây sông Jordan và Đông Jerusalem.

Washington nói việc Israel tiếp tục xây các khu định cư trong lãnh thổ Palestine là cản trở hòa đàm.

Palestine thì từ chối đàm phán chừng nào việc xây dựng còn tiếp tục.

Ông Mitchell cũng đã thăm Ai Cập mà không báo trước vào chiều Chủ nhật theo yêu cầu của Tổng thống Hosni Mubarak tuy nhiên chưa rõ nguyên do.

Ông đặc sứ còn có kế hoạch gặp lãnh đạo Palestine Mahmoud Abbas vào thứ Hai và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu vào thứ Ba.